فرایند ثبت اظهارنامه مالیاتی در گذشته بسیار طولانی و هزینه بر بود اما این روزها داستان فرق کرده است. شما می توانید در منزلتان به راحتی اظهارنامه مالیاتی خود را تکمیل و تنظیم کنید. اکنون که در حال خواندن این مطلب هستید ممکن است با نحوه انجام این کار آشنایی نداشته باشید و ندانید از کجا باید شروع کنید.
از این رو تصمیم گرفتیم این مطلب را به راهنمای گام به گام تکمیل و ارسال اظهارنامه مالیاتی 1405 اختصاص دهیم تا شاید بتوانیم قدمی هر چند کوچک در راستای راهنمایی شما عزیزان برداریم.
اگر بخواهیم اظهارنامه مالیاتی را به بیانی ساده توضیح دهیم باید بگوییم که این اظهارنامه یک سند رسمی به شمار میرود. در اظهارنامه شخص حقیقی یا حقوقی باید درآمدها، داراییها، معافیت ها، هزینه ها، منابع سرمایه، بدهیها و درآمدهای مشمول مالیات خود را به سازمان امور مالیات ارائه نماید.
در واقع میتوان گفت هدف از تسلیم اظهارنامه مالیاتی این است که درآمدهای خالص قابل مالیات یک مجموعه مشخص شود. اهداف دیگر انجام این پروسه این است که مالیات به موقع و به طور صحیح پرداخت شود.
روش های اخذ مالیات در هر کشوری بسته به شرایطی که دارد انجام می شود و همه کشور ها مبلغی را تحت عنوان مالیات همه ساله از اشخاص مشمول دریافت می کنند. ایران نیز برای دریافت مالیات مستقیم از روش خود اظهاری مالیاتی استفاده می کند. برای خود اظهاری مالیاتی باید از طریق تکمیل اظهار نامه مالیاتی الکترونیکی اقدام کنید. این اظهارنامه را می توان از سایت اداره مالیات دریافت کرد.
هر ساله اشخاص حقیقی و حقوقی موظف هستند اظهارنامه مالیاتی سال مالی که گذشت را تکمیل کنند. یا به صورت خود اظهاری مالیاتی توسط اشخاص در سامانه مالیات است یا توسط خود اداره مالیات صورت می گیرد.
سازمان امور مالیاتی بر اساس اظهارنامه ای که اشخاص تکمیل می کنند میزان درآمد سالانه و میزان خالص و نا خالص بخش خصوصی را محاسبه می کند. شرکت ها و سازمان های خصوصی می توانند در کمترین زمان برای ثبت آن اقدام کنند.
با خود اظهاری مالیاتی روند محاسبه مالیات مستقیم بخش خصوصی به صورت متمرکز انجام می شود. بنابراین می توان گفت اظهارنامه فرمی است که اشخاص حقیقی و حقوقی در آن میزان درآمد سال مالی را اعلام می کنند. اشخاص حقوقی باید بر اساس ترازنامه تصویب شده در مجمع عمومی عادی نسبت به تکمیل این اظهارنامه اقدام کنند.
در اداره مالیات اظهارنامه را بر اساس قوانین به چند دسته طبقه بندی می کنند که بر اساس مشخصات مودیان مالیاتی باید هر کدام را تنظیم و تکمیل کرد و در زمان مشخص آن را به اداره مالیات ارسال کرد. انواع اظهارنامه مالیاتی را در زیر ذکر می کنیم:
اظهارنامه مالیات بر درآمد افراد حقوقی با استناد بر ماده صد و ده قانون مالیات مستقیم: بر اساس قانون تمامی شرکت ها و موسسات را شخصیت حقوقی می نامند که با استناد بر ماده 110 قانون مالیات مستقیم تعبیر می شود.
اظهارنامه مالیات بر درآمد افراد حقوقی در گروه 1 مشمول ماده 95مالیات های مستقیم: این مالیات ها مشمول اشخاص حقوقی خاصی مانند بانک ها، موسسات مالی و اعتباری و هر صندوق سرمایه گذاری می شود.
اظهارنامه مالیات بر درآمد افراد حقیقی گروه 2 مشمول ماده 95 مالیات های مستقیم: این اظهارنامه ها برای افراد حقیقی قابل استفاده است و مزیت های زیادی برای مراکزی مانند صندوق های بازنشستگی یا موسسات بیمه به همره دارد.
اظهارنامه مالیات افراد حقیقی گروه 3 مشمول ماده 95 مالیات های مستقیم: این اظهارنامه برای افراد حقیقی که صاحب مشاغل های کوچک هستند می شود.
اظهارنامه مالیات بر درآمد افراد حقیقی که در آمد خود را از طریق املاک و مستغلات آن دریافت می کنند.
اظهارنامه های مربوط به انحلال شرکت ها که بر اساس ماده 114و 116 محاسبه می شود: این اظهارنامه ها برای آن دسته از شرکت هایی است که در حال انجام فرآیند انحلال یا خاتمه تمام فعالیت های شرکت هستند الزام است.
در بالا به چند مورد از اظهارنامه های مالیاتی مندرج در قانون مالیات کشور اشاره کردیم که همان اظهارنامه هایی را شامل می شوند که باید در موعد مقرر ارائه شوند. این اظهارنامه ها شامل مواردی مانند اظهارنامه مالیاتی عملکرد، ارزش افزوده ،املاک و ارث نیز می شود. در مقابل موارد بازگو شده اظهارنامه عملکرد جزو اصلی ترین اظهارنامه ها به حساب می آید.
در حالت کلی اظهارنامه عملکرد شامل سه نوع: الحاقی، اصلی و اصلاحی است. این اظهارنامه ها باید در موعد مقرر ارائه شوند. اظهارنامه های الحاقی یا جایگزین آخرین اظهارنامه ای است که در زمان مشخص باید ارسال گردد.
اظهارنامه ای اصلاحی آن دسته از اظهارنامه هایی است که می توان پس از مدتی اصلاحات را بر روی آن انجام داد. این اظهارنامه ها بر اساس ماده 226 مالیات های مستقیم این امکان را برای مودیان فراهم کرده تا در صورت اشتباه در تکمیل اظهارنامه ارائه شده با تسلیم مدارک تا 1ماه از زمان پایان مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی آن را رفع کرده و یا اظهارنامه و ترازنامه تصحیح شده را ارائه کنند.
بعضی از مودیان با خود این فکر را می کنند که می توان با افزایش یا کاهش مبالغ در اظهارنامه اصلاحی مالیاتی می توانند مانور دهند که این تصور آنها کاملاً اشتباه است زیرا ارسال اظهارنامه اصلاحی می تواند برای مودیان آثار و نتایج سنگینی را به بار آورد. پس بهتر است تلاش خود را کنید تا در همان ابتدا اظهارنامه درستی را به سازمان مالیاتی کشور ارائه کنید.